24 februari 2026

24 februari 2026 — precies vier jaar na de Russische invasie

1) Stand van zaken: een oorlog die voortwoekert

Vier jaar na het begin van de Russische invasie op 24 februari 2022 is er geen eind in zicht. De intensiteit van het conflict blijft hoog. Rusland voert nog steeds dagelijkse militaire operaties uit, waaronder grootschalige raket- en droneaanvallen op Oekraïense steden en infrastructuur — specifiek gericht op energievoorziening en civiele doelen. Dat heeft geleid tot doden en gewonden onder burgers en ernstige schade aan zendmasten, elektriciteitsnetten en woningen.

Oekraïne blijft zich militair verdedigen en laat zien dat zijn strijdkrachten en economie — ondanks enorme schade — veerkrachtig zijn. Economische groei, ondanks het oorlogsverlies in productiviteit, toont deze veerkracht. Het land slaagt erin om een defensie-industrie op te bouwen en zelfs enkele productieoverschrijdingen te realiseren.

Het conflict wordt nog steeds gekenmerkt door zware gevechten aan het front, waar grondgebiedswinsten en -verliezen regelmatig voorkomen maar functioneren als onderdeel van een bloedige patstelling zonder duidelijke doorbraak voor een van beide kanten.

2) Diplomatieke inspanningen: praten zonder doorbraak

Ondanks herhaalde pogingen tot vrede vinden de gesprekken tussen Rusland en Oekraïne nauwelijks concrete doorbraken:

• Er zijn recent vredesbesprekingen geweest in Genève en Abu Dhabi, gemediteerd door de Verenigde Staten en andere partners, maar echte vooruitgang ontbreekt nog. Zowel Oekraïne als Rusland houden zich aan het overleg, maar gaan niet substantieel af van hun kernposities.

• Oekraïne zegt open te staan voor “echte compromissen”, maar zal geen concessies accepteren die de soevereiniteit of territoriale integriteit ondermijnen. In de praktijk betekent dit dat Oekraïne bereid is te praten over garanties en veiligheidsmaatregelen, maar niet over territoriale opgaven.

• Rusland legt veel nadruk op behoud van de bezette gebieden, waaronder delen van Donbas. Dit werkt botsend met Oekraïens beleid, dat terugtrekking van bezette grond wil.

• Er zijn plannen voor nieuwe besprekingen binnen enkele weken — mogelijk met een topontmoeting tussen de leiders — maar zolang kernpunten onoverbrugbaar blijven, blijven kansen op een doorbraak klein.

Deze dynamiek illustreert dat vredesonderhandelingen momenteel meer vorm dan inhoud hebben — gesprekken zijn er wel, maar er is geen zicht op een bindende vrede op korte termijn.

3) De bereidheid van Rusland om te onderhandelen

Een cruciale vraag is of Rusland werkelijk bereid is de oorlog te beëindigen. Op dit moment wijzen de signalen er niet sterk op dat Rusland dit serieus overweegt:

• Russische leidinggevenden zijn behoudend in hun diplomatieke houding en blijven vasthouden aan hun eisen, waaronder het verwerven of behouden van territorium.

• Het Kremlin heeft vredesvoorstellen van de Europese kant deels afgewezen en laat vaak weten dat Russische voorwaarden niet door Oekraïne of Westerse partijen acceptabel zijn. Dit wijst op beperkte bereidheid om wezenlijke concessies te doen.

• Rapporten over Russische militaire verliezen en de voortzetting van grote drone-campagnes tonen aan dat Rusland zijn oorlogsinspanningen voortzet, terwijl het externe druk om te stoppen blijft weerstaan.

• Europese inlichtingen benadrukken dat Rusland de oorlog niet los ziet van een breder strategisch conflict met het Westen — wat betekent dat zelfs bij een beëindiging van actieve gevechten, de onderliggende vijandigheid blijft.

Kortom, Rusland toont nog geen bereidheid om de agressie-oorlog op te geven zonder wezenlijke garanties of resultaten die in het voordeel zijn van Russische strategische belangen.

4) Internationale invloed en bredere implicaties

De oorlog heeft de internationale orde diepgaand beïnvloed:

• De Europese Unie, NAVO-partners en andere staten blijven Oekraïne steunen — zowel militair als economisch — en benadrukken dat vrede moet komen met respect voor internationaal recht en Oekraïense soevereiniteit.

• Sancties tegen Rusland blijven zwaar drukken op de Russische economie, wat diepgaande schade veroorzaakt maar niet voldoende leidt tot verandering in Moskou’s koers.

• Wereldwijd groeit de discussie over wat een duurzame vrede zou vereisen: duidelijke veiligheidsgaranties, terugtrekking van bezette gebieden en mechanismen om toekomstige agressie te ontmoedigen.

• Internationale stemmen, zoals die van de paus, benadrukken dat vrede niet langer kan worden uitgesteld — een humanitaire, morele en politieke oproep tot urgentie.

Conclusie: uitzichtloosheid én veerkracht

Vier jaar na het begin van de oorlog is de situatie tragisch en complex. De oorlog eist nog steeds zware militaire, humanitaire en economische tol. Diplomatie bestaat, maar echte vooruitgang naar vrede blijft uit. Rusland lijkt niet bereid om de oorlog zonder aanzienlijke politieke winst op te geven, terwijl Oekraïne standvastig vasthoudt aan zijn grondgebied en soevereiniteit. Dit maakt een snelle oplossing onwaarschijnlijk.

Toch bestaat er veerkracht en doorzettingsvermogen: Oekraïne functioneert ondanks de oorlog als staat, zijn economie toont herstelvermogen, en internationale steun blijft sterk. Een duurzame vrede zal waarschijnlijk pas mogelijk zijn als zowel politieke wil als sprake van haalbare, wederzijds aanvaardbare garanties groeit — iets wat op dit moment nog ver weg lijkt.

Slava Ukraina -Слава Україні!